تا حالا شده درحال خواندن کتاب عمیقی باشید باشید، اما بعد از گذشت چند صفحه از یک بند هیچی را متوجه نشوید هرچه برمیگردید به عقب تا بیشتر این موضوع را مرور کنید اما باز هم از فهم مطلب جا میمانید گویا بعضی از لغات برای شما دشوار هستند سرتان را بالا میاورید تا ببینید کسی هست این موضوع را از زبان خودش برایتان تعریف کند؟ بعد از پرسش از دیگری و شنیدن از صحبت های فرد دیگری گویا بهتر به مطلب توجه کرده اید و فهمیده اید به طوری که اگر فردا از بقیه مطالب کتاب از شما سوالی بپرسند فقط همان یک نکته که از شخص دیگری را یادتان می ماند به نظرتان چه چیزی باعث فهم بیشتر شما شد؟
شاید بین مقصود نویسنده کتاب تا فهم شما فاصله ای وجود داشته باشد اما فرد سومی که شما برای فهم بیشتر از او سوال پرسیدید موضوع را برای شما شفاف تر کرد او عین مطلب کتاب را تکرار نکرد بلکه احتمالا منظور نویسنده برای شما با زبان ساده تری مطرح کرد شاید کمی با افکار و احساسات خودش این موضوع را تلفیق کند اما هرچه که هست اینکار باعث فهم بیشتر شما شده است
به عنوان مثال معلم ها و استاد ها این کار را به خوبی انجام میدهند ، حرف های پیچیده کتاب را با زبان ساده تر و یا با بیان نظریه مطرح میکنند
یا بعضی از مترجم ها صرفا کلمه را ترجمه نمیکنند بلکه سعی میکنند منظور را به مخاطب برسانند این یعنی نقل به مضمون کردن ما در حوزه مهارت های ارتباطی به این مهارت کلیدی خیلی نیاز داریم در ادامه مثال های بیشتری برای فهم بهتر شما خواهیم زد فرض کنید شما در حال صحبت کردن با کسی هستید که دارد از درمورد سختی اسباب کشی منزل شان صحبت میکند و شما حرف های او را کامل میشنوید دوباره خلاصه حرف او را این طور بیان میکنیدو میگویید پس جابه جایی منرلتان زحمت زیادی برای شما ایجاد کرده است او می گوید بله دقیقا همین طور هست در این قسمت مخاطب سه کار را همزمان انجام داده استاولی شنیدن دومی فهمیدن و سومی بازگو کردن ماجرا از زبان خودش نقل به مضمون معمولا با جمله : اگر درست فهمیده باشم….منظورت این است که ….
شما دارید مفهموم حرف دیگری را از زبان خودتان بازگو می کنید این رفتار به شما کمک میکند تا شنونده های خوبی شوید زیرا یکی از قوانین اولیه نقل به ضمون فهمیدن مطلب است یادم می اید سال یازدهم دبیرستان بودم قرار بود یکی از درس های علوم اجتماعی را برای بچهای کلاس ارائه بدهم در همین حین برای فهم بچها از نقل به مضمون خود معلم استفاده کردم و مثال ایشان را از زبان خودم توضیح دادم اینکار باعث شد معلم خیلی از صحبت من خوشش بیاید ، در واقع این یک مهارت بسیار کاربردی در ارتباطات ماست این نشان میدهد شما حرف معلم یا هر مخاطب دیگری را فهمیده اید ادم ها فقط نمی خواهند شنیده شوند می خواهند فهمیده شوند
گاهی اوقات ما در مکالمه خودمان با دیگران منتظریم تا حرف طرف مقابل تمام شود سپس خودمان صحبت کنیم این نشان میدهد حرف های طرف مقابل را درست نفهمیده ایم مهم ترین تاثیری که نقل به مضمون انجام می دهد انتقال حس فهمیده شدن و ارزشمندی است و در ذهن مخاطب اعتماد ایجاد میکند.
وقتی کسی می بیند حرفش را درست متوجه شدید احتمال بیشتری دارد حرف هایش را با تو درمیان بگذارد این موضوع در همه دوستی ها ،رابطه های عاطفی ،مذاکره ،فروش ،مدیریت بسیار اهمیت و کاربرد دارد.
میتواند جلوی بسیاری از سوتفاهم هارا بگیرد چرا که باشنیدن حرف های طرف مقابل و نشان دادن بازخورد درست این را به مخاطب نشان می دهید که اگر اشتباه فهمیده باشم طرف مقابل اصلاح میکند و این یک ترمز به زنجیره مکالمه های بی انتها و اشتباه است
برای اینکه بدانید چطور می شود این مهارت کلیدی را در مکالمات خود بگنجانید لازم است تکنیک هایی که گفته می شود را در زندگی خود عملی کنید:
1. انالیز: سعی کنید کسانی که در اطراف شما هستند و نقل به مضمون می کنند را شناسایی کنید حتی اگر پیدا نمیکنید می توانید از دیدن فیلم های و پادکست ها شروع کنید به انالیز کردن
2. اجرا : بعد از شنیدن و فهمیدن یک موضوع از سخنرانی یک نفر یا مصاحبه و پادکست میتوانید خلاصه این محتوا را از زبان خود در یک جمله بازگو کنید هرچه بیشتر اینکار را تکرار کنید بیشتر این موضوع را یادمیگیرید .
3. سطح بندی : برای اینکه ببینید منظور خود را درست منتقل میکنید میتوانید این موضوع را همزمان برای یک کودک 10 ساله و یک فرد میان سال و سپس یک فرد سالخورده تعریف کنید و زمانی که شما بتوانید یک مفهوم را در سه سطح بیان کنید یعنی در این مهارت مسلط شده اید و در خلاصه کردن محتوا دریافتی شما کمکی بزرگی میکند. امیدوارم این مهارت بتواند در مسیر ارتباطات شما نقش پررنگی داشته باشد.
مولف و گردآوردنده
مطهره پورمحمد
مرداد ماه 1405